Khát vọng phát triển cửa ngõ Tây Bắc - Kỳ 1: Những mảnh ghép định hình cực tăng trưởng mới

Từ bến cảng nước sâu Liên Chiểu đến hệ sinh thái công nghiệp – logistics phía sau, khu vực Tây Bắc Đà Nẵng từng bước trở thành cực tăng trưởng mới với không gian phát triển kinh tế biển rộng mở.

Những ngày cuối tháng 7, đầu tháng 8-2026, tại khu vực Tây Bắc Đà Nẵng diễn ra liên tiếp các sự kiện quan trọng. Khu công nghiệp Hòa Ninh chính thức động thổ; các khu chức năng của Khu thương mại tự do (FTZ) lần lượt được trao chủ trương đầu tư cho các nhà đầu tư chiến lược.

Những sự kiện diễn ra trong thời gian ngắn nhưng không phải là những dự án riêng lẻ. Đó là các mảnh ghép đang được đặt đúng vị trí trong chiến lược kiến tạo một cực tăng trưởng mới ở cửa ngõ Tây Bắc thành phố.

Với quy mô hơn 400 ha, tổng vốn đầu tư hơn 6.204 tỷ đồng, Khu công nghiệp Hòa Ninh được định hướng trở thành khu công nghiệp sinh thái, hiện đại, đóng vai trò trung tâm sản xuất trong hệ sinh thái công nghiệp - logistics mà thành phố đang hình thành.

Lợi thế nổi bật của Khu công nghiệp Hòa Ninh nằm ở vị trí kết nối trực tiếp với các công trình hạ tầng chiến lược. Từ đây chỉ mất khoảng 10 km đến Cảng Liên Chiểu, khoảng 15 km đến Sân bay quốc tế Đà Nẵng, kết nối thuận lợi với Khu Công nghệ cao và Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại thành phố Đà Nẵng.

Khoảng cách ngắn giữa khu sản xuất với cảng biển và sân bay sẽ góp phần giảm chi phí logistics, rút ngắn thời gian vận chuyển, nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp, nhất là các nhà đầu tư nước ngoài hướng đến xuất khẩu.

Đáng chú ý, Khu công nghiệp Hòa Ninh sẽ không phát triển độc lập mà liên kết với Khu công nghiệp FTZ Phú Mỹ 3 Đà Nẵng thuộc FTZ Đà Nẵng. Theo định hướng của thành phố, sự kết nối này sẽ tạo nên "động lực kép" trong thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao, hình thành chuỗi liên kết từ sản xuất, chế biến đến logistics và xuất nhập khẩu hàng hóa ngay tại cửa ngõ Tây Bắc.

Phát biểu tại Hội thảo FTZ Đà Nẵng và Kết nối đầu tư 2026, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, những kết quả bước đầu đạt được sau một năm triển khai cho thấy chủ trương xây dựng FTZ Đà Nẵng là đúng hướng và đang từng bước đi vào thực tiễn.

FTZ Đà Nẵng được xác định không chỉ là một khu vực phát triển kinh tế mà còn là "không gian thể chế mới, động lực tăng trưởng mới và cửa ngõ kết nối Đà Nẵng với các chuỗi sản xuất, thương mại và logistics toàn cầu".

Chính định hướng này cũng lý giải vì sao thành phố lựa chọn phát triển đồng bộ Cảng Liên Chiểu, các khu chức năng của FTZ, khu công nghiệp và hệ thống logistics.

Nếu ví cửa ngõ Tây Bắc là một đầu tàu kéo nhịp tăng trưởng mới cho Đà Nẵng thì Cảng Liên Chiểu chính là "động cơ" của đầu tàu ấy. Khác với các cảng biển truyền thống chỉ thực hiện chức năng bốc xếp, trung chuyển hàng hóa, Cảng Liên Chiểu được quy hoạch để trở thành trung tâm kết nối giữa cảng biển, công nghiệp, logistics và thương mại quốc tế; là điểm khởi đầu cho các chuỗi sản xuất, chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị mới.

Lễ khởi công Dự án đầu tư xây dựng tổng thể Bến cảng container Liên Chiểu của Liên danh nhà đầu tư Công ty Cổ phần Tập đoàn Hateco - Công ty TNHH Cảng biển Hateco - APM Terminals B.V. (Hà Lan) diễn ra tháng 4-2026 chính là minh chứng hùng hồn cho tầm nhìn dài hạn của Đà Nẵng.

Dự án với diện tích hơn 172 ha, tổng mức đầu tư gần 2 tỷ USD, được quy hoạch đồng bộ theo tiêu chuẩn quốc tế, gồm 8 bến container với tổng chiều dài cầu cảng 2.750m, có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lên đến 18.000 TEU, công suất thiết kế đạt 5,7 triệu TEU/năm (tương đương khoảng 74 triệu tấn/ năm). Sau 3 năm đưa vào vận hành, khai thác, giai đoạn 1 dự kiến đạt 4 triệu TEU/năm.

Cảng container Liên Chiểu được định hướng phát triển thành hệ sinh thái logistics hiện đại, tích hợp đầy đủ các chức năng từ bến sà lan, hệ thống kho bãi, kiểm hóa, đóng rút container đến trung tâm điều hành và kết nối trực tiếp với mạng lưới đường sắt quốc gia, hình thành chuỗi vận tải đa phương thức.

Trong tổng thể chiến lược phát triển hạ tầng logistics quốc gia, Dự án Bến cảng container Liên Chiểu được kỳ vọng sẽ tạo ra bước chuyển quan trọng, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của khu vực miền Trung, thúc đẩy thu hút đầu tư vào các ngành công nghiệp – dịch vụ; từng bước hình thành chuỗi giá trị kinh tế biển bền vững, gắn với mục tiêu phát triển dài hạn của đất nước.

Mới đây nhất, chủ trương đầu tư Dự án xây dựng Bến cảng Liên Chiểu - Phần cơ sở hạ tầng dùng chung còn lại được HĐND thành phố thông qua chính là bước đi tiếp theo để hoàn thiện mục tiêu đó.

Với tổng vốn đầu tư hơn 6.209 tỷ đồng, dự án sẽ đầu tư đồng bộ tuyến đường sắt chuyên dùng kết nối từ ga Kim Liên đến khu bến cảng, xây dựng thêm đê chắn sóng, các bến hàng lỏng, hệ thống giao thông kết nối giữa các khu bến cùng hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Đây đều là những hạng mục nền tảng, quyết định khả năng vận hành và khai thác lâu dài của Cảng Liên Chiểu.

Quan trọng hơn, khi hệ thống hạ tầng này được hoàn thiện, Cảng Liên Chiểu sẽ từng bước đảm nhận vai trò cảng cửa ngõ quốc tế của khu vực duyên hải miền Trung; tạo động lực thu hút đầu tư vào hệ thống cảng biển, khu công nghiệp và dịch vụ logistics; giảm tải cho Cảng Tiên Sa, tạo điều kiện để chuyển đổi Cảng Tiên Sa thành cảng du lịch theo quy hoạch.

Điểm khác biệt trong chiến lược phát triển của Đà Nẵng là cảng biển không được quy hoạch như một dự án độc lập. Ngay từ khi xây dựng mô hình FTZ, thành phố đã xác định Cảng Liên Chiểu là hạt nhân để hình thành các khu chức năng sản xuất, logistics, công nghiệp hỗ trợ và thương mại dịch vụ có giá trị gia tăng cao.

Thành phố không xây dựng một cảng biển rồi chờ doanh nghiệp tìm đến, mà đồng thời quy hoạch các khu chức năng sản xuất, logistics, công nghiệp và dịch vụ ngay phía sau cảng, tạo thành chuỗi liên kết khép kín từ sản xuất đến xuất khẩu hàng hóa.

Nếu như Cảng Liên Chiểu tạo cửa ngõ giao thương quốc tế thì FTZ mở ra cơ chế, chính sách mới để thu hút các chuỗi sản xuất toàn cầu; còn các khu công nghiệp sẽ là nơi tạo ra nguồn hàng ổn định cho hoạt động logistics và xuất nhập khẩu.

Sự kết nối giữa ba trụ cột này không chỉ gia tăng hiệu quả khai thác của từng dự án mà còn tạo nên một hệ sinh thái kinh tế hoàn chỉnh, điều mà Đà Nẵng đã theo đuổi trong nhiều năm qua.

Nhìn rộng hơn, những quyết sách vừa được triển khai cũng phản ánh rõ tư duy phát triển của thành phố sau khi mở rộng không gian. Thay vì tiếp tục dồn nguồn lực vào khu vực trung tâm, Đà Nẵng đang thực hiện đúng định hướng “vươn Đông – tỏa Tây”, mở rộng trục tăng trưởng về nhiều phía, trong đó có khu vực Tây Bắc.

Từ đó khai thác lợi thế quỹ đất, hạ tầng giao thông, cảng biển và vị trí kết nối liên vùng để hình thành một cực tăng trưởng mới, góp phần hiện thực hóa khát vọng đưa Đà Nẵng vươn lên trở thành trung tâm logistics, sản xuất và thương mại quốc tế của khu vực.

CỔNG TTĐT TP