Khơi thông dòng vốn, đa dạng hóa nguồn lực cho doanh nghiệp

Cần thêm giải pháp đưa vốn đến doanh nghiệp

Tại Hội nghị “Khơi thông dòng vốn - Đồng hành cùng Đà Nẵng tăng trưởng” tổ chức sáng 08-10, thông tin được công bố cho thấy, đến cuối tháng 9-2026, vốn huy động trên địa bàn thành phố đạt 424,5 nghìn tỷ đồng, tăng 10,27% so với cuối năm 2025; dư nợ tín dụng đạt khoảng 469 nghìn tỷ đồng, tăng 4,45%. Dư nợ tín dụng tập trung chủ yếu ở lĩnh vực thương mại, dịch vụ và công nghiệp, xây dựng.

Ông Lê Anh Xuân, Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9, cho biết dư nợ tín dụng đối với ngành thương mại, dịch vụ đạt 341.999 tỷ đồng, tăng 2,79% so với cuối năm 2025 và tăng 9,43% so với cùng kỳ, chiếm 72,86% tổng dư nợ trên địa bàn. Ngành công nghiệp và xây dựng đạt 110.440 tỷ đồng, tăng 9,46% so với cuối năm 2025 và tăng 8,43% so với cùng kỳ, chiếm 23,53%. Ngành nông, lâm, thủy sản đạt 16.951 tỷ đồng, tăng 7,35% so với cuối năm 2025 và tăng 16,14% so với cùng kỳ, chiếm 3,61%.

Thực hiện chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp, đến cuối quý III-2026, các tổ chức tín dụng đã tổ chức khoảng 150 buổi gặp gỡ, đối thoại với doanh nghiệp trên địa bàn. Lũy kế từ đầu năm đến hết quý III, các ngân hàng giải ngân cho vay mới 23.500 tỷ đồng, dư nợ cuối kỳ ước đạt 42.300 tỷ đồng với hơn 2.000 doanh nghiệp. Đồng thời, 14 doanh nghiệp được cơ cấu lại thời hạn trả nợ hoặc hỗ trợ bằng các hình thức khác như giảm lãi suất, phí, với dư nợ được hỗ trợ tương ứng 400 tỷ đồng.

Theo ông Lê Anh Xuân, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra, kiểm soát việc thực hiện các chỉ tiêu giảm lãi suất của các tổ chức tín dụng; đề nghị các ngân hàng rà soát, đơn giản hóa, tự động hóa quy trình, thủ tục hồ sơ, nâng cao tính tập trung trong xử lý hồ sơ vay vốn, tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.

Việc kết nối ngân hàng - doanh nghiệp được định hướng theo hướng trực tiếp, giải quyết cụ thể từng nhu cầu vốn. Sau hội nghị toàn quốc về chương trình tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 đã có văn bản đề nghị Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố rà soát, lập danh sách doanh nghiệp có nhu cầu vốn, năng lực tài chính, dòng tiền và phương án kinh doanh khả thi để tổ chức các buổi kết nối trực tiếp với ngân hàng. Trên cơ sở danh sách này, các tổ chức tín dụng sẽ làm việc, phản hồi cụ thể về khả năng tiếp cận vốn, nguyên nhân chưa thể cho vay hoặc kết quả giải ngân đối với từng doanh nghiệp. Hiện Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 đang chờ danh sách chính thức từ Hiệp hội để triển khai.

Đối với các dự án tồn đọng, vướng mắc sau thanh tra, kiểm tra, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 đã có văn bản đề nghị các tổ chức tín dụng rà soát danh mục khoảng 350 dự án được thành phố xác định để tháo gỡ. Khoảng 60% số dự án này liên quan đến nghĩa vụ tài chính bổ sung với Nhà nước. Các tổ chức tín dụng được đề nghị chủ động làm việc với khách hàng, chủ đầu tư để nghiên cứu phương án tín dụng phù hợp, phối hợp tháo gỡ những vướng mắc liên quan đến nghĩa vụ tài chính.

Từ phía doanh nghiệp, ông Phạm Đắc Bình, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố, cho rằng khó khăn hiện nay không chỉ nằm ở nguồn vốn hay lãi suất mà còn ở khả năng đáp ứng điều kiện vay. Có doanh nghiệp có phương án kinh doanh khả thi, đơn hàng và thị trường nhưng chưa đủ tài sản bảo đảm theo yêu cầu thẩm định truyền thống. Vì vậy, cần nghiên cứu phương thức cho vay dựa nhiều hơn vào dòng tiền, doanh thu, hợp đồng và đơn hàng, đi kèm tiêu chí đánh giá, hạn mức tín dụng và cơ chế kiểm soát rủi ro rõ ràng.

Doanh nghiệp cũng kiến nghị công khai thông tin về các chương trình tín dụng, trong đó nêu rõ điều kiện, thành phần hồ sơ, quy trình thực hiện và đầu mối liên hệ. Việc hướng dẫn cụ thể, kết nối và tư vấn ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp chủ động chuẩn bị hồ sơ, xác định chương trình phù hợp, giảm thời gian tìm hiểu và bổ sung thủ tục.

Trong khi đó, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Trần Quốc Bảo đề xuất có giải pháp tín dụng phù hợp hơn đối với những dự án tồn đọng, kéo dài đã được tháo gỡ vướng mắc pháp lý nhưng vẫn chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chí thông thường về doanh thu, dòng tiền hoặc lợi nhuận. Với những dự án đủ điều kiện và có phương án triển khai khả thi, cần nghiên cứu cơ chế cam kết phối hợp giữa chính quyền, ngân hàng và chủ đầu tư, tạo cơ sở để các bên cùng xử lý vướng mắc, đánh giá rủi ro và xem xét phương án cấp vốn phù hợp.

Ông Trần Quốc Bảo cũng đề xuất nghiên cứu chính sách hỗ trợ lãi suất khoảng 1-3%, tùy theo nhóm doanh nghiệp, dự án và mục tiêu ưu tiên. Đồng thời, cần tăng nguồn lực cho Quỹ Đầu tư phát triển thành phố, mở rộng danh mục đầu tư, cho vay đối với các lĩnh vực, dự án phù hợp, bổ sung nguồn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp.

Bên cạnh tín dụng ngân hàng, đa dạng hóa các kênh huy động vốn cũng được đặt ra như một hướng bổ sung nguồn lực cho nền kinh tế. Phó Chủ tịch Thường trực Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại thành phố Đà Nẵng (VIFC-DN) Đặng Đình Đức cho biết, trước mắt, đơn vị đang hỗ trợ 2-3 quỹ đầu tư, công ty quản lý tài sản đã xác định được nhà đầu tư và dự án cụ thể, có khả năng huy động, giải ngân vốn thực tế trong giai đoạn 2026-2027 trở thành thành viên Trung tâm. Nếu tạo được những giao dịch đầu tiên thành công, đây sẽ là cơ sở để hình thành niềm tin, chuẩn hóa quy trình và mở rộng quy mô thu hút vốn quốc tế vào VIFC-DN.

Theo ông Đặng Đình Đức, các quỹ đầu tư, công ty tài chính và tổ chức cho vay không nhận tiền gửi có thể mở ra phương thức tài trợ linh hoạt hơn, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Việc đánh giá doanh nghiệp không chỉ dựa vào tài sản thế chấp mà có thể xem xét thêm dòng tiền, hợp đồng, đơn hàng, doanh thu, lịch sử giao dịch và vị trí trong chuỗi cung ứng, trên cơ sở đáp ứng các điều kiện liên quan.

Về huy động vốn qua thị trường trái phiếu trong nước, hiện có các quỹ đầu tư quốc tế đã đăng ký trở thành thành viên VIFC-DN đề xuất tham gia thu mua lô trái phiếu xanh bằng đồng Việt Nam của một ngân hàng thương mại, quy mô 2.000 tỷ đồng trong tháng 11-2026. Đây là bước thử nghiệm mô hình vận hành, quản lý dòng tiền và kết nối với ngân hàng trong nước. Trên cơ sở đó, các bên tiếp tục khảo sát cơ hội, thiết lập đối tác mua các lô trái phiếu của một ngân hàng thương mại khác với quy mô dự kiến khoảng 500 triệu USD.

Ở quy mô lớn hơn, Cơ quan điều hành VIFC-DN đã tham mưu UBND thành phố báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy thống nhất chủ trương nghiên cứu triển khai giao dịch thí điểm phát hành trái phiếu bằng USD trên thị trường vốn quốc tế nhằm huy động nguồn vốn trung và dài hạn cho hai dự án hạ tầng gồm tuyến đường đô thị tốc độ cao kết nối trung tâm thành phố Đà Nẵng - Chu Lai, giai đoạn 1 và đường Nguyễn Sinh Sắc nối dài, với quy mô dự kiến khoảng 23.000 tỷ đồng. Phương án này đang trong quá trình nghiên cứu. Cùng với đó, lãnh đạo thành phố và Cơ quan điều hành VIFC-DN đang làm việc với 3 tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế nhằm đánh giá mức xếp hạng tín nhiệm của thành phố, từng bước nâng cao uy tín tài chính và tạo dựng niềm tin với nhà đầu tư.

VIFC-DN cũng định hướng phát triển các sản phẩm, thị trường hỗ trợ dòng vốn, trong đó có thị trường giao dịch hàng hóa như cà phê Robusta, hồ tiêu, viên nén gỗ; từng bước nghiên cứu điều kiện mở rộng sang một số mặt hàng tiềm năng khác.

Đồng thời, Cơ quan điều hành VIFC-DN tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, hạ tầng công nghệ và cơ chế quản lý đối với thị trường tín chỉ carbon quốc tế, tài sản mã hóa dựa trên tài sản thực, công nghệ tài chính và đổi mới sáng tạo. Những hướng đi này có tiềm năng mở rộng lựa chọn huy động vốn, song cần tiếp tục hoàn thiện điều kiện pháp lý, cơ chế vận hành và khả năng kết nối với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.

Tăng cường phối hợp, khơi thông dòng vốn

Phó Thống đốc Thường trực Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Đoàn Thái Sơn cho biết, Ngân hàng Nhà nước đang tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác; điều tiết thanh khoản phù hợp, chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí, ổn định mặt bằng lãi suất và phấn đấu giảm lãi suất cho vay, nhất là đối với lĩnh vực ưu tiên và những động lực tăng trưởng. Điều hành tín dụng hướng vào sản xuất, kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, trên nguyên tắc an toàn, hiệu quả và gắn với khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế.

Theo ông Đoàn Thái Sơn, khả năng tiếp cận vốn phụ thuộc vào sự phối hợp của nhiều bên, không chỉ riêng quy trình cho vay của ngân hàng. Những vướng mắc về tình hình tài chính, dòng tiền, tài sản bảo đảm, hồ sơ pháp lý, hiệu quả dự án và khả năng trả nợ cần được nhận diện cụ thể để có giải pháp phù hợp. Thành phố Đà Nẵng, các sở, ngành, tổ chức tín dụng và doanh nghiệp cần phối hợp xử lý những vấn đề thuộc phạm vi trách nhiệm của mình, tránh để thủ tục kéo dài ảnh hưởng đến tiến độ dự án và khả năng sử dụng vốn.

Một vấn đề khác là chênh lệch kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và nhu cầu cho vay. Do đó, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho rằng cần từng bước phát triển, kết nối các kênh huy động vốn trung và dài hạn khác, đa dạng hóa nguồn lực tài chính, giảm áp lực rủi ro kỳ hạn cho hệ thống ngân hàng và bảo đảm nguồn vốn phù hợp với đặc điểm của từng dự án.

Đối với các tổ chức tín dụng, ông đề nghị tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục cho vay, tạo thuận lợi cho khách hàng nhưng vẫn bảo đảm tuân thủ quy định, an toàn và hiệu quả. Các ngân hàng cần chủ động cân đối nguồn vốn, tập trung tín dụng vào sản xuất, kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, động lực tăng trưởng, tín dụng xanh và các dự án trọng điểm, khả thi; đồng thời kiểm soát rủi ro, bảo đảm chất lượng tín dụng và an toàn hệ thống.

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 và các tổ chức tín dụng trên địa bàn cần chủ động tiếp cận danh mục dự án trọng điểm, dự án đang được thành phố tháo gỡ khó khăn hoặc có nhu cầu vốn phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế. Trên cơ sở phối hợp với chủ đầu tư và khách hàng, các ngân hàng rà soát điều kiện cấp tín dụng, tìm kiếm phương án cho vay phù hợp. Cùng với đó, cần đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu, công nghệ trong thẩm định, quản trị rủi ro và cung ứng dịch vụ; bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống, bảo vệ dữ liệu khách hàng, phòng ngừa gian lận và lừa đảo.

Phó Thống đốc cũng đề nghị doanh nghiệp nâng cao năng lực tài chính, quản trị, minh bạch thông tin, chuẩn hóa dữ liệu hoạt động kinh doanh và dòng tiền; sớm hoàn thiện hồ sơ pháp lý, phương án tài chính, tiến độ thực hiện và phương án trả nợ. Chủ đầu tư cần làm việc với ngân hàng ngay từ giai đoạn chuẩn bị dự án để xác định điều kiện tài trợ và những nội dung cần hoàn thiện. Các hiệp hội doanh nghiệp phát huy vai trò kết nối, tổng hợp kiến nghị, hỗ trợ hội viên chuẩn hóa thông tin và chủ động tiếp cận các nguồn vốn phù hợp.

Dịp này, các ngân hàng và doanh nghiệp ký kết hợp đồng tín dụng, thỏa thuận hợp tác, góp phần bổ sung nguồn vốn phục vụ đầu tư, sản xuất và kinh doanh. Cụ thể, Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) Chi nhánh Đà Nẵng ký kết hợp đồng tín dụng tài trợ vốn lên đến 1.250 tỷ đồng cho Công ty Cổ phần Regal Group để triển khai 2 dự án đầu tư trọng điểm tại Đà Nẵng; Trung tâm SME Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) Chi nhánh Đà Nẵng ký kết hợp đồng cung cấp gói tài trợ bổ sung vốn lưu động cho Công ty TNHH Thương mại Quốc Hương; Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) Chi nhánh Đà Nẵng ký kết hợp đồng tín dụng cấp hạn mức vốn 80 tỷ đồng cho Công ty Cổ phần Thiết bị Điện Trần Lê, hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định, Đà Nẵng sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp và ngành ngân hàng bằng những giải pháp cụ thể, tập trung tháo gỡ vướng mắc về pháp lý, đất đai, nghĩa vụ tài chính và thủ tục đầu tư. Thành phố yêu cầu các sở, ngành kịp thời xác nhận tình trạng pháp lý, nghĩa vụ tài chính về đất đai của dự án khi tổ chức tín dụng đề nghị; công khai danh mục dự án cần tháo gỡ điều kiện vay vốn; rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục liên quan đến đầu tư, đất đai, tài chính và xây dựng, không để doanh nghiệp phải chờ đợi kéo dài tại các cơ quan nhà nước.

Thành phố cũng khẩn trương hoàn thiện các giải pháp nâng cao năng lực Quỹ Đầu tư phát triển thành phố, phối hợp với các ngân hàng đồng tài trợ các dự án hạ tầng, xã hội; nghiên cứu cơ chế bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thiếu tài sản bảo đảm. Đồng thời, phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng kênh huy động vốn cho các dự án trọng điểm, bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật và phù hợp với định hướng phát triển VIFC-DN.

Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9, Chủ tịch UBND thành phố đề nghị phối hợp với cơ quan thống kê rà soát hoạt động ngân hàng trên địa bàn, bảo đảm tính đúng, tính đủ nguồn vốn phục vụ phát triển kinh tế - xã hội; chỉ đạo các tổ chức tín dụng tăng cường kết nối với doanh nghiệp, kịp thời phản hồi kết quả xử lý nhu cầu vay vốn, tổng hợp các trường hợp còn thiếu vốn và định kỳ báo cáo thành phố về tăng trưởng tín dụng, kết quả giải ngân. Thành phố cũng yêu cầu tăng cường kết nối giữa chính quyền, ngân hàng và doanh nghiệp; tiếp tục tổ chức đối thoại chuyên đề, trong đó có lĩnh vực du lịch, thương mại và dịch vụ, để kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh.

Chủ tịch UBND thành phố đề nghị các tổ chức tín dụng quan tâm phân bổ hạn mức tín dụng phù hợp, hướng dẫn điều kiện cấp tín dụng đối với các dự án đang được tháo gỡ khó khăn và các dự án thuộc diện áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù; phối hợp với thành phố nâng cao hiệu quả hoạt động của Quỹ Đầu tư phát triển thành phố, nghiên cứu cơ chế bảo lãnh tín dụng và các sản phẩm tài chính phục vụ định hướng phát triển VIFC-DN.

Về phía doanh nghiệp, Chủ tịch UBND thành phố đề nghị chủ động minh bạch thông tin tài chính, chuẩn hóa sổ sách kế toán, nâng cao chất lượng quản trị, hiệu quả hoạt động kinh doanh và phối hợp với cơ quan nhà nước hoàn thiện hồ sơ pháp lý dự án. Các hiệp hội doanh nghiệp phát huy vai trò đầu mối, tổng hợp nhu cầu vốn, kiến nghị của hội viên để phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Khu vực 9 và các sở, ngành xử lý.

Đồng thời, thành phố yêu cầu các sở, ngành không chỉ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp mà còn phối hợp xử lý những vướng mắc ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng, nhất là trong công tác xử lý nợ xấu. Mỗi vấn đề, mỗi kiến nghị phải xác định rõ đơn vị, cá nhân chịu trách nhiệm, thời hạn giải quyết và kết quả cụ thể.

Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh, thời gian còn lại của năm không nhiều; mỗi nguồn vốn đến với công trình, dự án sớm hơn sẽ góp phần tạo việc làm, thúc đẩy đầu tư và mở rộng dư địa tăng trưởng. Thành phố kỳ vọng kết quả hội nghị sẽ sớm được cụ thể hóa thành nguồn vốn đến với doanh nghiệp, đóng góp thiết thực vào mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. 

THANH NGUYÊN - QUANG HÀ