Đối thoại với doanh nghiệp về phát triển nguồn nhân lực

Liên kết cùng phát triển nguồn nhân lực

Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, Đà Nẵng xác định phát triển nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao là một trong những yếu tố có ý nghĩa quyết định đối với năng lực cạnh tranh, khả năng thu hút đầu tư, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững của thành phố.

Đây không chỉ là vấn đề của ngành giáo dục, đào tạo hay nội vụ mà mang tính liên ngành, liên vùng, gắn trực tiếp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Những năm qua, thành phố luôn quan tâm đầu tư cho giáo dục, đào tạo, phát triển kỹ năng nghề, kết nối cung - cầu lao động và hỗ trợ doanh nghiệp tuyển dụng, sử dụng lao động. Hệ thống các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp từng bước được củng cố; công tác đào tạo, phát triển kỹ năng và kết nối thị trường lao động có nhiều chuyển biến tích cực.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy nhiều vấn đề cần tập trung tháo gỡ như thiếu hụt lao động ở một số ngành, lĩnh vực; chất lượng nguồn nhân lực chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu của chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Đặc biệt, các lĩnh vực quan trọng đối với định hướng phát triển của thành phố như công nghệ cao, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ thông tin, logistics, du lịch chất lượng cao, tài chính quốc tế... đang có nhu cầu ngày càng lớn về lao động có trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề, ngoại ngữ, năng lực số và tác phong công nghiệp.

“Cạnh tranh về nguồn nhân lực giữa các địa phương, giữa các doanh nghiệp ngày càng lớn. Vì vậy, nếu không có giải pháp căn cơ để phát triển, thu hút, sử dụng và giữ chân nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao, đây sẽ là một trong những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hiện thực hóa các mục tiêu phát triển của thành phố” - Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng nhìn nhận.

Chủ tịch UBND thành phố mong muốn lắng nghe trực tiếp, đầy đủ và thực chất ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp, các hiệp hội doanh nghiệp và cơ sở đào tạo về thực trạng nguồn nhân lực, nhu cầu sử dụng lao động, những khó khăn, vướng mắc trong tuyển dụng, đào tạo, sử dụng và giữ chân người lao động; đồng thời tiếp nhận các đề xuất, kiến nghị cụ thể đối với thành phố.

Trong đó, đánh giá thực trạng nguồn nhân lực của thành phố; nhu cầu sử dụng lao động, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao trong từng ngành, lĩnh vực. Các doanh nghiệp chia sẻ cụ thể về những vị trí việc làm đang thiếu, nhóm ngành nghề có nhu cầu tuyển dụng lớn, yêu cầu về trình độ, kỹ năng, ngoại ngữ, kinh nghiệm và những năng lực thị trường lao động chưa đáp ứng được.

“Chính quyền phải kiến tạo môi trường và chính sách; cơ sở đào tạo phải đổi mới chương trình, phương thức đào tạo; doanh nghiệp phải chủ động tham gia vào quá trình đào tạo và phát triển người lao động. Chỉ khi ba chủ thể cùng tham gia, cùng chia sẻ trách nhiệm và cùng hành động mới có thể hình thành hệ sinh thái phát triển nguồn nhân lực thực chất, hiệu quả và bền vững” - Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng nói.

Chuyển nhanh lợi thế về số lượng sang chất lượng nhân lực

Theo Sở Nội vụ, dân số trong độ tuổi lao động của thành phố đạt khoảng 1,7 triệu người; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt trên 73%, tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt khoảng 37%. Đây là một trong những điều kiện thuận lợi để thành phố phát triển các ngành kinh tế có hàm lượng tri thức, công nghệ và giá trị gia tăng cao.

Không chỉ có lợi thế về quy mô lao động, Đà Nẵng còn là trung tâm đào tạo lớn của khu vực miền Trung - Tây Nguyên với mạng lưới các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp khá hoàn chỉnh.

Theo ông Nguyễn Quí Quý - Phó Giám đốc Sở Nội vụ, xét về tiềm năng, Đà Nẵng đang sở hữu nhiều lợi thế mà không phải địa phương nào cũng có: hệ thống đào tạo tương đối hoàn chỉnh, môi trường đầu tư hấp dẫn, vị trí địa kinh tế thuận lợi, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo từng bước được hình thành và đội ngũ doanh nghiệp năng động, sẵn sàng đầu tư vào các ngành, lĩnh vực mới.

Tuy nhiên, khi đặt những lợi thế đó trong yêu cầu phát triển của thành phố đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045, nguồn nhân lực hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển.

Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030, nguồn nhân lực chất lượng cao chiếm khoảng 42% tổng nguồn nhân lực và tiếp tục nâng lên khoảng 50% vào năm 2045.

Đây là mục tiêu lớn, đòi hỏi sự tham gia của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và sự đổi mới mạnh mẽ của các cơ sở đào tạo. Nếu không chuẩn bị từ hôm nay, rất khó để thành phố đáp ứng nhu cầu nhân lực khi các dự án lớn đi vào hoạt động trong những năm tới.

Nhìn từ góc độ này, có thể thấy Đà Nẵng không thiếu tiềm năng về nguồn nhân lực nhưng đang đứng trước yêu cầu phải chuyển nhanh từ lợi thế về số lượng sang lợi thế về chất lượng; từ đào tạo theo khả năng sang đào tạo theo nhu cầu; từ phát triển nguồn nhân lực phục vụ trước mắt sang chuẩn bị nguồn nhân lực cho tương lai.

Từ thực tiễn quản lý nhà nước, qua tổng hợp ý kiến của doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp, các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp và kết quả khảo sát nhu cầu sử dụng lao động thời gian qua, Sở Nội vụ nhận thấy công tác phát triển nguồn nhân lực của thành phố đang đặt ra một số vấn đề cần được quan tâm, trao đổi và tìm giải pháp trong giai đoạn tới.

Phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới không chỉ là đào tạo nghề mà còn là phát triển toàn diện năng lực của người lao động. Cạnh tranh về nguồn nhân lực cũng đang trở thành cạnh tranh giữa các địa phương, đặt ra yêu cầu thành phố cần nghiên cứu các cơ chế, chính sách mới về phát triển nguồn nhân lực.

Sở Nội vụ mong muốn tiếp nhận những đề xuất có tính chiến lược và dài hạn, không chỉ là những kiến nghị giải quyết khó khăn trước mắt trong tuyển dụng lao động mà còn là những hiến kế về xây dựng hệ sinh thái phát triển nguồn nhân lực; cơ chế phối hợp hiệu quả giữa Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp; chính sách thu hút, đào tạo, sử dụng và trọng dụng nhân tài.

Đây là cơ sở quan trọng để các cơ quan chuyên môn của thành phố tổng hợp, nghiên cứu, tham mưu UBND thành phố hoàn thiện Đề án phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

BẢO TRÂN - THANH NGUYÊN