Huy động nguồn lực trí thức cho giai đoạn mới

Hiến kế phát triển thành phố trong giai đoạn mới

Phát biểu tại diễn đàn, Chủ tịch Liên hiệp Các hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Võ Công Trí cho biết, Đà Nẵng hiện có 19 trường đại học và cơ sở giáo dục đại học với nhiều ngành nghề đào tạo đa dạng.

Trong đó, Đại học Đà Nẵng và Đại học Duy Tân là những trung tâm tập trung đông đảo chuyên gia, nhà khoa học, đóng vai trò nòng cốt trong nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Với tỷ lệ gần 800 sinh viên/vạn dân, Đà Nẵng được đánh giá là một trong những “thành phố đại học” hàng đầu cả nước. Thành phố hiện có gần 80% cán bộ, công chức, viên chức đạt trình độ đại học và sau đại học; trong đó có gần 100 tiến sĩ và hơn 3.800 thạc sĩ.

Trên địa bàn thành phố hiện có 64 tổ chức khoa học và công nghệ cùng 11 văn phòng đại diện, chi nhánh hoạt động hiệu quả, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Đáng chú ý, Đà Nẵng hiện có tỷ lệ 2,35 doanh nghiệp công nghệ số/1.000 dân, cao gần gấp 3 lần mức trung bình cả nước, với hơn 53.000 nhân lực công nghệ số, chiếm 8,5% lực lượng lao động toàn thành phố.

Lực lượng nghiên cứu khoa học và triển khai công nghệ (R&D) của thành phố thuộc nhóm dẫn đầu khu vực Bắc Trung Bộ và duyên hải miền Trung, vượt mức trung bình của cả nước.

Năm 2025, đội ngũ trí thức thành phố thực hiện 390 nhiệm vụ khoa học và công nghệ các cấp, gồm 15 nhiệm vụ cấp quốc gia, 20 dự án thuộc chương trình Nông thôn miền núi, 253 đề tài cấp thành phố và 102 đề tài cấp cơ sở.

Ngoài hoạt động nghiên cứu, đội ngũ trí thức thành phố còn tham gia tích cực vào công tác tham mưu xây dựng chính sách, hoạch định chiến lược phát triển, đào tạo nguồn nhân lực, nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân tài và đồng hành cùng thành phố trong các hoạt động an sinh xã hội, chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Tại diễn đàn, nhiều chuyên gia, nhà khoa học, trí thức đã tập trung trao đổi, đề xuất các giải pháp liên quan đến phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng đô thị thông minh, đô thị sinh thái và cơ chế thu hút nhân tài phục vụ sự phát triển của thành phố trong thời gian tới.

Các đại biểu cho rằng, trong bối cảnh Đà Nẵng bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều yêu cầu và mục tiêu lớn, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo cần tiếp tục giữ vai trò động lực quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững.

Đồng thời, thành phố cần có các cơ chế đủ mạnh để phát huy hiệu quả nguồn lực trí thức, tăng cường liên kết giữa nhà nước, nhà trường, doanh nghiệp và đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học.

Nhiều ý kiến cũng đề xuất thành phố tiếp tục quan tâm đầu tư hạ tầng khoa học - công nghệ, xây dựng môi trường nghiên cứu thuận lợi, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và tạo điều kiện để đội ngũ trí thức tham gia phản biện, tư vấn chính sách phát triển thành phố.

Đặt hàng trí thức giải bài toán phát triển

Phát biểu kết luận, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng ghi nhận, đánh giá cao các ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, có chiều sâu của đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học đối với sự phát triển của thành phố.

Theo Chủ tịch HĐND thành phố, trong suốt quá trình xây dựng và phát triển Đà Nẵng, các thế hệ lãnh đạo thành phố luôn trân trọng, lắng nghe và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức; nhiều ý tưởng, hiến kế đã được tiếp thu, cụ thể hóa thành chủ trương, chính sách, chương trình, công trình góp phần tạo nên diện mạo và những thành tựu nổi bật của thành phố hôm nay.

Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng nhấn mạnh, Đà Nẵng đang bước vào giai đoạn phát triển mới với không gian phát triển rộng hơn, tiềm năng, dư địa lớn hơn nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cao hơn, phức tạp hơn.

Thành phố tiếp tục rà soát, điều chỉnh quy hoạch nhằm tổ chức lại không gian phát triển theo tư duy hiện đại, tích hợp, dài hạn; hướng tới mô hình đa cực, đa trục, đa chức năng; khai thác hài hòa tiềm năng vùng Đông, vùng Tây, không gian biển, đô thị, sinh thái, công nghiệp, dịch vụ và đổi mới sáng tạo trong một cấu trúc phát triển thống nhất.

Điều đó đòi hỏi phải chuyển từ tư duy phát triển theo từng địa bàn, từng ngành riêng lẻ sang tư duy tổ chức các chuỗi giá trị liên vùng, liên ngành; từ mở rộng không gian đơn thuần sang nâng cao hiệu suất sử dụng đất, hạ tầng, lao động, dữ liệu và tài nguyên; từ quản lý bằng kinh nghiệm sang quản trị bằng dữ liệu, mô phỏng, dự báo và đánh giá hiệu quả thực chất.

Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng cho biết, Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ I Đảng bộ thành phố đặt ra mục tiêu đưa Đà Nẵng trở thành cực tăng trưởng của Việt Nam; địa phương tiên phong về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hướng đến một đô thị sinh thái, thông minh, đáng sống, có sức cạnh tranh khu vực.

Để đạt được mục tiêu đó, thành phố phải đổi mới mạnh mẽ mô hình phát triển trên nền tảng tri thức, dữ liệu, công nghệ, con người và quản trị hiện đại.

Trong đó, việc chuyển hóa trí tuệ của đội ngũ trí thức thành chính sách đúng, công nghệ hữu ích, dữ liệu dùng được, dự án khả thi và năng lực quản trị cụ thể là yêu cầu rất lớn.

Thành phố sẽ chuyển mạnh từ tư duy “mời góp ý” sang tư duy “đặt hàng trí thức giải quyết bài toán phát triển”. Các bài toán lớn của thành phố cần được đặt ra rõ địa chỉ hơn để các nhà khoa học, chuyên gia, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ cùng tham gia giải quyết.

Đồng thời, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực chất giữa chính quyền, đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Đại học không chỉ là nơi đào tạo nhân lực mà phải trở thành hạ tầng tri thức của đô thị.

Doanh nghiệp ngoài là đối tượng thụ hưởng chính sách, còn là trung tâm của đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Chính quyền không chỉ quản lý mà kiến tạo môi trường, đặt hàng nhiệm vụ, mở không gian thử nghiệm, tháo gỡ thể chế và bảo vệ những sáng kiến vì lợi ích chung.

Thành phố sẽ gắn khoa học, công nghệ với giải quyết những vấn đề cụ thể của đời sống Nhân dân, doanh nghiệp và yêu cầu quản trị thành phố.

Trong đó, khoa học, công nghệ giúp bộ máy vận hành hiệu quả hơn, doanh nghiệp nâng cao năng suất, người dân tiếp cận dịch vụ công thuận lợi, bệnh viện phục vụ tốt hơn, trường học hiện đại, giao thông an toàn hơn, đô thị ít ngập hơn, môi trường trong lành; văn hóa được phát huy tốt hơn và chất lượng cuộc sống của nhân dân được nâng lên thực chất hơn.

Cùng với đó, phát huy mạnh mẽ vai trò tư vấn, phản biện xã hội và hiến kế chính sách của đội ngũ trí thức; góp phần để giúp quyết sách đúng, ít rủi ro, hiệu quả và có sức thuyết phục xã hội cao hơn.

Chủ tịch HĐND thành phố đề nghị Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố phối hợp các đơn vị liên quan tổng hợp đầy đủ ý kiến của đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học để tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét.

Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố tiếp tục phát huy vai trò kết nối trí tuệ, phản biện chính sách; Đại học Đà Nẵng cùng các trường, viện nghiên cứu chủ động gắn đào tạo, nghiên cứu với nhu cầu phát triển thành phố, tập trung đào tạo nhân lực chất lượng cao và các đề tài ứng dụng phục vụ thiết thực quản lý, sản xuất và đời sống.

THANH HẢI