Quy hoạch quản lý lũ tổng hợp lưu vực sông Vu Gia – Thu Bồn

Tại cuộc họp, đại diện nhóm nghiên cứu JICA báo cáo giữa kỳ về kết quả nghiên cứu lập Quy hoạch tổng thể phòng chống lũ lụt lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn với các nội dung phân tích thực trạng lũ lụt, định hướng các giải pháp cụ thể và sự kết hợp tổng thể các giải pháp phòng chống lũ trên lưu vực sông.

Mục tiêu của dự án là thực hiện đánh giá rủi ro nguy cơ ngập lụt, từ đó xây dựng kế hoạch quản lý lũ tổng hợp (IFMP) nhằm thúc đẩy đầu tư cho phòng chống thiên tai sớm và giảm thiểu rủi ro lũ lụt một cách căn cơ tại lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn.
Trong lộ trình thực hiện đến năm 2027, dự án đang ở giai đoạn báo cáo giữa kỳ. Để hiện thực hóa các mục tiêu quy hoạch, việc triển khai đồng bộ các giải pháp kiểm soát lũ nhằm bảo vệ an toàn cho các khu vực đô thị mới và mở rộng quỹ đất phát triển là yêu cầu cấp thiết.

Trong dự án, bên cạnh thực hiện công tác đánh giá hiệu quả phòng chống lũ sớm, việc mở rộng phân tích giá trị của việc đầu tư hạ tầng phòng chống thiên tai sớm như một nền tảng thiết yếu cho phát triển bền vững.

Các tiêu chí kỹ thuật và kinh tế cụ thể sẽ được rà soát, làm căn cứ khoa học cho các quyết định đầu tư trọng điểm vào hệ thống phòng chống thiên tai chủ động, đảm bảo tính thích ứng cao với biến đổi khí hậu.

Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp, lưu vực sông Vu Gia – Thu Bồn là một trong những lưu vực sông lớn, có vai trò đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế – xã hội của khu vực miền Trung, đặc biệt là thành phố Đà Nẵng hiện nay.

Tuy nhiên, đây cũng là khu vực thường xuyên chịu tác động nặng nề của lũ lụt và các hiện tượng thời tiết cực đoan. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, đặt ra nhiều thách thức cho công tác quản lý rủi ro thiên tai và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Tại lưu vực này, công trình đập Quảng Huế được xây dựng để hỗ trợ điều tiết nước sinh hoạt, phục vụ sản xuất nông nghiệp cho người dân khu vực hạ lưu. Tuy nhiên, nhiều trận lũ lụt, thiên tai đã gây thiệt hại công trình. Vì vậy, Chính phủ dự kiến sẽ sớm đầu tư, nâng cấp công trình đập Quảng Huế để cải thiện các vấn đề liên quan.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang phối hợp với JICA triển khai dự án “Hợp tác kỹ thuật để quy hoạch phát triển phục hồi sau lũ lụt và xây dựng quy hoạch tổng thể về phòng, chống thiên tai tại miền Trung Việt Nam” do Chính phủ Nhật Bản hỗ trợ. Dự án có ý nghĩa quan trọng, không chỉ góp phần nâng cao năng lực quản lý lũ tổng hợp mà còn hỗ trợ Việt Nam tiếp cận các kinh nghiệm, giải pháp tiên tiến trong quản lý rủi ro thiên tai.

Thời gian qua, nhóm nghiên cứu của JICA đã tích cực phối hợp với các cơ quan liên quan để nghiên cứu, xây dựng báo cáo đề xuất các giải pháp quy hoạch quản lý lũ tổng hợp cho lưu vực sông Vu Gia – Thu Bồn.  

Diễn đàn là cơ hội để nhóm nghiên cứu chia sẻ các kết quả nghiên cứu, tạo điều kiện để các cơ quan quản lý, các chuyên gia, nhà khoa học cùng trao đổi, thảo luận sâu về các phương án quy hoạch và giải pháp kỹ thuật.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng, thành phố thống nhất cao với định hướng tiếp cận quản lý lũ tổng hợp theo lưu vực sông mà Bộ Nông nghiệp và Môi trường và JICA đang nghiên cứu, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ tư duy “chống lũ” sang “quản lý lũ thích ứng”, chủ động kiểm soát rủi ro, hài hòa giữa phát triển và an toàn.

UBND thành phố Đà Nẵng cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các địa phương trong lưu vực và các tổ chức quốc tế, trong đó có JICA; cung cấp đầy đủ thông tin, dữ liệu và tham gia tích cực vào quá trình hoàn thiện nghiên cứu, bảo đảm tính khả thi, hiệu quả khi triển khai trong thực tiễn.

VĂN TOÀN