Xây dựng thị trường tiêu dùng an toàn, minh bạch và bền vững

Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Trong giai đoạn 2021–2025, công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên địa bàn thành phố Đà Nẵng được triển khai đồng bộ và đạt nhiều kết quả tích cực.

Cùng với việc ban hành nhiều kế hoạch nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực này, UBND thành phố đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương đẩy mạnh công tác tuyên truyền với nhiều hình thức, nội dung phong phú.

Trong 5 năm qua, hệ thống Mặt trận các cấp đã tổ chức hơn 400 buổi tuyên truyền, hướng dẫn cho cán bộ, hội viên và Nhân dân về phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và an toàn vệ sinh thực phẩm. Nội dung bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng được lồng ghép trong các phong trào và cuộc vận động như “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”, “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”.

Bên cạnh đó, các hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm được triển khai mạnh mẽ. Nhiều hội chợ, phiên chợ đưa hàng Việt về nông thôn, vùng sâu, vùng xa; các chương trình trưng bày, giới thiệu sản phẩm OCOP và sản phẩm đặc trưng địa phương góp phần nâng cao nhận thức của người tiêu dùng, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường tiêu thụ.

Sở Công Thương tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam (15/3) hằng năm; tổ chức hội nghị, hội thảo và các lớp tập huấn nhằm nâng cao nhận thức về quyền của người tiêu dùng và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân sản xuất – kinh doanh. Đồng thời, triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền thông qua các phương tiện truyền thông như treo băng rôn, khẩu hiệu tại các tuyến đường, chợ và trung tâm thương mại; phát hành 4.500 tờ rơi phổ biến quy định pháp luật về cạnh tranh không lành mạnh và 6.000 tờ gấp hướng dẫn người tiêu dùng bảo vệ quyền lợi khi mua sắm trực tuyến.

Ngoài ra, thành phố tổ chức chuỗi hoạt động thúc đẩy ứng dụng thương mại điện tử tại chợ truyền thống, thu hút 116 nghìn lượt xem, quảng bá hơn 100 sản phẩm đặc sản của Đà Nẵng và các tỉnh, thành; đạt hơn 400 đơn hàng/ngày. Thành phố cũng tổ chức 06 hội nghị kết nối cung cầu, phối hợp triển khai gần 10 đợt kết nối giao thương với sự tham gia của nhiều doanh nghiệp, nhà phân phối; đồng thời tổ chức 15 chương trình quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP, sản phẩm thương mại đặc trưng và sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu.

Mô hình Điểm bán hàng Việt Nam với tên gọi “Tự hào hàng Việt Nam”, “Tinh hoa hàng Việt Nam” cũng được xây dựng và phát triển. Đến nay, hơn 90% người dân và doanh nghiệp trên địa bàn thành phố biết đến chương trình nhận diện hàng Việt Nam và tích cực tham gia hưởng ứng, qua đó góp phần nâng cao sức mua đối với hàng Việt.

Cùng với công tác tuyên truyền, các cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Trong 5 năm qua, Sở Công Thương và Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thành phố đã tiếp nhận và xử lý 74 vụ khiếu nại, phản ánh liên quan đến chất lượng sản phẩm và chế độ bảo hành.

Lực lượng Công an thành phố phát hiện 46 vụ với 42 đối tượng vi phạm hành chính, xử phạt hơn 3,7 tỷ đồng, đồng thời khởi tố 5 vụ án với 10 đối tượng liên quan đến các hành vi vi phạm trong lĩnh vực kinh tế.

Sở Khoa học và Công nghệ đã tiến hành thanh tra, kiểm tra 285 cơ sở, lấy hơn 500 mẫu sản phẩm để kiểm tra chất lượng và xử phạt các tổ chức vi phạm trong lĩnh vực an toàn bức xạ và chất lượng hàng hóa.

Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra 692 cơ sở, phát hiện 62 cơ sở vi phạm (chiếm 8,96%) và xử phạt hành chính với tổng số tiền hơn 540 triệu đồng.

Chi cục Hải quan Khu vực XII cũng phát hiện, xử lý 65 trường hợp vi phạm hành chính, với số tiền xử phạt hơn 630 triệu đồng, góp phần bảo đảm chất lượng hàng hóa và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Xây dựng thị trường tiêu dùng an toàn, minh bạch

Bước sang giai đoạn 2026–2030, thành phố Đà Nẵng đặt mục tiêu nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thông qua việc hoàn thiện thể chế, tăng cường tuyên truyền và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, hướng tới xây dựng thị trường tiêu dùng an toàn, tin cậy, minh bạch và bền vững.

Thành phố đặt mục tiêu 100% cơ quan nhà nước thực hiện công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng được kết nối, chia sẻ thông tin; đồng thời 100% phản ánh, kiến nghị của người tiêu dùng gửi tới Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng sẽ được tiếp nhận và hỗ trợ xử lý.

Duy trì và kết nối Tổng đài tư vấn, hỗ trợ người tiêu dùng 1800.6838 với cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo vệ người tiêu dùng nhằm nâng cao hiệu quả tiếp nhận và giải quyết phản ánh của người dân.

Hằng năm, thành phố tổ chức khoảng 2–3 hội nghị, hội thảo hoặc tọa đàm nhằm nâng cao năng lực tuân thủ pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cho doanh nghiệp; đồng thời bảo đảm 100% cán bộ thực thi nhiệm vụ trong lĩnh vực này được tham gia các lớp đào tạo, tập huấn nâng cao chuyên môn.

Một trong những giải pháp trọng tâm là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo trong công tác quản lý, hỗ trợ người tiêu dùng và giám sát thị trường. Trong đó, phối hợp xây dựng, nâng cấp, phát triển hệ thống cơ sở dữ liệu, công nghệ thông tin phục vụ công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp; kiểm soát hợp đồng mẫu, điều kiện giao dịch chung.

Tăng cường phối hợp kiểm tra, ngăn chặn và xử lý hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng giả, hàng nhái; kiểm soát các sản phẩm vi phạm chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu trong các lĩnh vực hàng tiêu dùng, thực phẩm, mỹ phẩm, điện tử và thời trang nhằm ngăn chặn việc lưu thông hàng hóa vi phạm trên thị trường.

Song song đó, công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách và pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tiếp tục được đẩy mạnh. Các hoạt động tuyên truyền được triển khai đa dạng, ứng dụng khoa học công nghệ và phối hợp với các cơ quan báo chí nhằm lan tỏa rộng rãi thông tin đến toàn xã hội. Nội dung tuyên truyền không chỉ tập trung vào kiến thức chung về bảo vệ người tiêu dùng mà còn đề cập đến các vấn đề nổi bật như bảo vệ người tiêu dùng trong chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và trong giao dịch trên không gian mạng.

Đặc biệt, thành phố sẽ mở rộng phạm vi tuyên truyền đến khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa và các khu vực có điều kiện kinh tế – xã hội đặc thù.

Việc triển khai Đề án phát triển hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng giai đoạn 2026–2030 được kỳ vọng sẽ góp phần xây dựng môi trường tiêu dùng minh bạch, an toàn, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, đồng thời thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh phát triển lành mạnh, bền vững trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.

MAI CHI