Sơ kết 01 năm thực hiện pháp luật về phân cấp, phân quyền

Phát biểu khai mạc, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, đây không chỉ là một hội nghị chuyên môn thuần túy, mà là sự kiện có ý nghĩa then chốt, mang tính đột phá nhằm khơi thông các nguồn lực, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn trong bối cảnh Đà Nẵng đang bước vào giai đoạn phát triển mới.

Theo Chủ tịch UBND thành phố, ngay từ giai đoạn chuẩn bị cho việc tổ chức mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, Bộ Chính trị, Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW xác định đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, ủy quyền; phân định rõ nhiệm vụ của các cấp khi không tổ chức cấp huyện là nội dung tiên quyết, quyết định hiệu quả, sự vận hành thông suốt của chính quyền địa phương 02 cấp.

Từ ngày 01-7-2025, 28 Nghị định phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền trong từng ngành lĩnh vực có hiệu lực thi hành; là cơ sở pháp lý quan trọng trong hoạt động của các cấp, các ngành trong quá trình chờ các Luật chuyên ngành kịp hoàn thiện phù hợp với mô hình mới.

Thành ủy, Ban Thường vụ Thành ủy, UBND thành phố đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền, tái cấu trúc thủ tục hành chính gắn với vận hành chính quyền địa phương 02 cấp. Mục tiêu hướng đến là nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Từ Trung ương đến địa phương đều xác định đây là nội dung trọng tâm để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và cải thiện chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp của cơ quan nhà nước và góp phần hoàn thiện vai trò, thẩm quyền, nguồn lực của chính quyền cơ sở.

"Phân cấp, ủy quyền trong hoạt động quản lý nhà nước là chìa khóa để giải quyết bài toán tư duy quản lý cũ, chuyển từ cơ chế 'xin – cho' sang 'địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” - Chủ tịch UBND thành phố cho biết

Để công tác phân cấp, ủy quyền thực sự là động lực thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, Chủ tịch UBND thành phố đề nghị tại hội nghị, các sở, ngành, địa phương tập trung thảo luận để tìm ra các giải pháp nhằm triển khai quyết liệt, hiệu quả công tác phân cấp, ủy quyền trên địa bàn thành phố; đảm bảo thực hiện đồng bộ theo nguyên tắc “Giao việc phải đi đôi với giao quyền và nguồn lực”.

Các nội dung, kết quả hội nghị sẽ là cơ sở để UBND thành phố báo cáo xin ý kiến các cấp ủy Đảng trước khi ban hành Đề án phân cấp, ủy quyền quản lý nhà nước gắn với tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026-2031.

Báo cáo tại hội nghị, sau 01 năm thực hiện phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền và ủy quyền trong quản lý nhà nước, nhiều thủ tục hành chính thuộc các lĩnh vực đầu tư, quy hoạch, đất đai, xây dựng và quản lý ngân sách được giải quyết nhanh chóng, hiệu quả hơn.

Các sở, ban, ngành và UBND các xã, phường, đặc khu đã chủ động hơn trong xử lý công việc thuộc thẩm quyền được giao, giảm đáng kể tình trạng chờ đợi hoặc xin ý kiến cấp trên.

Về công tác chỉ đạo, điều hành, các nhiệm vụ được Trung ương phân cấp, phân quyền cho địa phương đã được các bộ, ngành nghiên cứu, rà soát kỹ lưỡng, đánh giá tác động và lấy ý kiến địa phương trước khi ban hành. Trong quá trình triển khai, các bộ, ngành tiếp tục theo dõi, khảo sát, đánh giá việc thực hiện 28 nghị định để kịp thời sửa đổi, bổ sung hoặc hướng dẫn nhằm bảo đảm tính khả thi.

Tại địa phương, việc sắp xếp tổ chức bộ máy, hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ của các sở, ngành và UBND cấp xã trên cơ sở phân cấp, phân quyền được triển khai nghiêm túc, đồng bộ. Các điều kiện bảo đảm thực hiện nhiệm vụ như kinh phí, nhân lực, cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ và thủ tục hành chính cơ bản được đáp ứng.

Trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, cải cách hành chính của thành phố, UBND thành phố xác định việc xây dựng Đề án phân cấp, ủy quyền giai đoạn 2026 – 2031 là một trong những giải pháp quan trọng để phát huy hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Về cải cách hành chính, việc phân cấp, ủy quyền góp phần tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị; giảm khâu phê duyệt ở cấp cao hơn đối với những nội dung đã được quy định rõ về điều kiện, tiêu chuẩn, hồ sơ và quy trình giải quyết. Qua đó giảm khâu trung gian, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Đến nay, chính quyền cấp xã, gồm HĐND, UBND và Chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu đã tiếp nhận 100 trong tổng số 526 nhiệm vụ được UBND thành phố và Chủ tịch UBND thành phố phân cấp, ủy quyền; trong đó có 76 nhiệm vụ được phân cấp và 24 nhiệm vụ được ủy quyền.

Các nội dung phân cấp, ủy quyền cho cấp xã chủ yếu tập trung ở các lĩnh vực tài chính – ngân sách, xây dựng, nông nghiệp và môi trường, nội vụ. Riêng một số nhiệm vụ được ủy quyền trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường chưa phát sinh hồ sơ do mới được triển khai từ tháng 4 đến tháng 5-2026.

Đối với các sở, ngành và đơn vị sự nghiệp, việc phân cấp, ủy quyền chủ yếu là giao lại thẩm quyền quyết định đối với các thủ tục hành chính, hồ sơ công việc vốn do chính các đơn vị này tham mưu và chịu trách nhiệm. Vì vậy, việc phân cấp, ủy quyền không làm tăng khối lượng công việc mà giúp cắt giảm thủ tục, rút ngắn thời gian xử lý, đồng thời nâng cao vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị.

Qua đánh giá, hầu hết các quyết định phân cấp, ủy quyền trên địa bàn thành phố đều bảo đảm nguyên tắc phù hợp với thực tiễn, xuất phát từ nhu cầu và đề xuất của các cơ quan, đơn vị, địa phương; đồng thời bảo đảm yêu cầu tự chủ về điều kiện thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được giao.

PHƯƠNG THUẬN- VĂN TOÀN